مقایسه ساندویچ پانل سقفی با ورق پلی کربنات

برای پوشاندن سقف سازه‌ها و ساختمان‌هایی با مقیاس متوسط و بزرگ مصالح گوناگونی از جمله ساندویچ پانل سقفی را می‌توان به کار گرفت. هر یک از متریال‌هایی که با هدف اجرای پوشش بام به کار می‌روند ویژگی‌ها، مزیت‌ها و ضعف‌های خاص خود را دارند. در حال حاضر بکارگیری بیش از ۸ نوع متریال ساختمانی به منظور ساخت بام سوله‌ها و سالن‌ها رواج دارد که از میان آنها ورق پلی کربنات و ساندویچ پانل سقفی در دسته پرکاربردترین‌ها قرار می‌گیرند.

ساندویچ پانل سقفی چیست؟

ساندویچ پانل سقفی یک از انواع پنل‌های عایق ساختمانی است و متریالی مدرن و صنعتی به حساب می‌آید که متناسب با نیازهای جدید صنعت ساخت و ساز طراحی شده و در کارخانه تولید می‌شود. بکارگیری تولیدات نوین و صنعتی در حوزه ساختمان‌سازی در حال افزایش است و نتایج مثبتی به همراه دارد. مدل‌های گوناگون پنل ساندویچی شامل سقفی، دیواری، اتاق تمیز و سردخانه از بسیاری از جنبه‌ها مشابه یکدیگر هستند اما هر یک از آنها چند ویژگی اختصاصی نیز دارند.

ساختار ساندویچ پانل سقفی

سه لایه متریال در کنار هم قرار داده می‌شوند و ساختار خاص ساندویچ پانل سقفی را تشکیل می‌دهند. ماده عایق که معمولا یکی از عایق‌های پلیمری یا معدنی است در وسط قرار می‌گیرد و دو لایه با ضخامت کمتر در دو سمت آن قرار می‌گیرند. دو لایه‌ی کناری در اکثر موارد از جنس ورق‌های فلزی هستند. آنچه موجب تفاوت پنل‌های سقفی با ساندویچ پانل دیواری و سایر انواع پنل می‌شود فرم خاص ورق بیرونی آن است. ورق بیرونی برآمدگی‌ها و بیرون‌زدگی‌هایی دارد که به آنها گام گفته می‌شود.

ورق پلی کربنات چیست؟

ورق پلی کربنات یک ماده ترموپلاستیک سخت و معمولا شفاف است که در صنایع گوناگون کاربرد دارد. این ماده در اواخر قرن ۱۹ میلادی کشف شد اما تا اواسط قرن بیستم امکان استفاده گسترده و تجاری از آن وجود نداشت. نمونه‌های اولیه این متریال کدر بودند و شفافیت امروزی را نداشتند. در طی نیم قرن اخیر بکارگیری پلی کربنات با سرعت زیادی افزایش یافته است. البته این متریال در عمل علاوه بر ویژگی‌های مثبت، چندین ضعف جدی هم دارد.

تولید ورق پلی کربنات

برای تولید ورق پلی کربنات چند روش مختلف وجود دارد. در اکثر این روش‌ها ابتدا بیسفنول ای (Bisphenol A) با کربونیل کلرید (Carbonyl Chloride) واکنش می‌دهد. خود بیسفنول نتیجه متراکم کردن فنول و استون در یک محیط اسیدی است. در نتیجه‌ی واکنش شیمیایی مذکور پلی‌کربنات حاصل می‌شود. معمولا برای تولید ورق پلی کربنات این ماده‌ی اولیه را ابتدا تحت فرآیند اکستروژن قرار داده و حرارت می‌دهند و در نهایت آن را در داخل قالب‌ها می‌ریزند. ضخامت و بافت سطحی ورق‌ها بسته به قالب می‌تواند متفاوت باشد.

مزیت‌های ساندویچ پانل سقفی نسبت به ورق پلی کربنات

در صنعت ساخت و ساز و برای اجرای پوشش بام سازه‌ها و ساختمان‌ها بکارگیری ساندویچ پانل سقفی مزیت‌های بسیار بیشتری نسبت به استفاده از ورق پلی کربنات به همراه دارد. برخی از این مزایا جنبه عملکردی دارند و سبب بهبود کارکرد ساختمان پس از شروع بهره‌برداری می‌شوند و بعضی دیگر مربوط به هزینه‌ها، زیبایی و سهولت در ساخت هستند. مهم‌ترین مزیت‌های پنل ساندویچی سقفی عبارت‌اند از:

• امکان بکارگیری در شرایط مختلف اقلیمی و کاربری‌های گوناگون
• توانایی بالاتر در ایجاد عایق‌بندی حرارتی و کم کردن اتلاف انرژی
• قابلیت جلوگیری از عبور سروصدا و کاهش ورود آلودگی صوتی به فضای داخلی
• مقاومت بیشتر در برابر نیروهای فشاری و کششی وارده
• تنوع بالا از جنبه رنگ، بافت و ضخامت و امکان اجرای سطوح زیبا با آن
• عمر مفید طولانی‌تر و دوام بالا
• امکان پوشاندن سقف با سرعت بالا و کاهش قابل توجه زمان ساخت
• هزینه‌های خرید، حمل و نصب به‌صرفه‌تر
• قابلیت باز کردن و نصب دوباره در محل جدید

موارد کاربرد ساندویچ پانل سقفی و ورق پلی کربنات

انواع مختلف ساندویچ پانل سقفی از جمله پرکاربردترین متریال‌های مورد استفاده در ساختمان‌سازی هستند. پنل ساندویچی سقفی را می‌توان برای اجرای سقف ساختمان‌هایی با کاربری‌های گوناگون و مقیاس‌های متفاوت به کار گرفت. بیشترین کاربرد پنل‌های عایق مربوط به پوشاندن بام کاربری‌های زیر است:

• سوله‌های خرپا و تیرورقی با ابعاد متوسط و بزرگ  
• سالن‌های وسیع همگانی، ورزشی و چندمنظوره
• سالن انتظار فرودگاه و آشیانه‌های هواپیما
• ایستگاه‌های اصلی راه آهن و پایانه‌های ترمینال
• ساختمان‌های اداری و مجتمع‌ها و مال‌های تجاری

ورق پلی کربنات کاربرد به مراتب محدودتری در صنعت ساخت و ساز دارد. در همه کاربری‌ها و در هر مقیاسی نمی‌توان از این متریال بهره گرفت. اصلی‌ترین موارد بکارگیری این نوع از ورق‌ها به منظور پوشش سقف در حوزه ساختمان‌سازی عبارت‌اند از:

• راهروها و پاسیوها
• نورگیرها و گلخانه‌ها
• حیاط‌های کوچک

مقایسه عملکرد ساندویچ پانل سقفی و ورق پلی کربنات در برابر نیروهای وارده

بکارگیری ورق‌های فلزی در تولید ساندویچ پانل سقفی و همچنین وجود چندین گام بر روی سطح خارجی آن باعث می‌شود تا مقاومت بالایی در برابر نیروهای وارده داشته باشد. سقف هر سازه در معرض چندین نیروی متفاوت قرار دارد که مهم‌ترین آنها نیروهای کششی و فشاری هستند. هر چقدر دهانه وسیع‌تر باشد نیروی کششی بیشتری به مصالح سقف وارد می‌شود. گام‌های ساندویچ پانل سقفی تاثیر زیادی در افزایش مقاومت و بالا رفتن تحمل آن در مواجهه با انواع نیروها مخصوصا نیروهای نقطه‌ای دارند.

ورق پلی کربنات متریالی سخت به حساب می‌آید ولی اگر میزان نیرویی که به آن وارد می‌گردد از حد مشخصی بیشتر شود یا ضربه‌ی محکمی به سطح آن وارد آید مقاومت خود را از دست می‌دهد و آسیب می‌بیند. بدتر اینکه امکان تعمیر و ترمیم ندارد و چاره‌ای به جز خرید و نصب مصالح نو باقی نمی‌ماند. از همین رو اکثر کارشناسان توصیه می‌کنند که از این متریال تنها به منظور پوشش سقف‌هایی با دهانه کم بهره گرفته شود.

مقایسه ساندویچ پانل سقفی و ورق پلی کربنات از جنبه عایق‌بندی حرارتی و صوتی

تمام انواع ساندویچ پانل سقفی عایق حرارت هستند و با وجود ضخامت کم، توانایی بالایی در جلوگیری از عبور سرما و گرما دارند. برخی از انواع این متریال علاوه بر حرارت، جلوی عبور صدا را نیز تا حد زیادی می‌گیرند و عایق صوتی محسوب می‌شوند. اما بر خلاف ساندویچ پانل، ورق پلی کربنات در دسته بهترین عایق‌های حرارتی قرار نمی‌گیرد و قابلیت بسیار کمتری در این زمینه دارد. در ساختمان‌هایی که با ورق‌های پلی‌کربنات پوشش داده شدند گرمای ناشی از تابش خورشید به سرعت دمای فضاهای داخلی را افزایش می‌دهد.

تاثیر متفاوت پنل ساندویچی سقفی و ورق پلی کربنات بر نمای نهایی ساختمان

دیوارها عنصر اصلی تشکیل دهنده‌ی نمای هر ساختمان هستند اما در اکثر سازه‌ها مخصوصا ساختمان‌هایی با ابعاد متوسط و بزرگ، سقف هم تاثیر زیادی بر نمود بیرونی و ظاهر بنا دارد. ساندویچ پانل سقفی هم دارای ظاهری زیبا است و هم در رنگ‌های مختلف تولید و عرضه می‌شود و از همین رو کارفرما و طراح می‌توانند نمایی جذاب که مطابق با خواسته‌ها و نیازهای آنها باشد را طراحی کرده و اجرا نمایند.

امکان تولید ورق پلی کربنات در چند رنگ متفاوت وجود دارد اما این ورق‌ها به مرور کدر شده و دچار تغییر رنگ می‌شوند. با از دست دادن رنگ اولیه، سطح سقف ظاهری نامطلوب پیدا می‌کند. از طرف دیگر تمیز کردن و شستشوی این ورق‌ها به صرف زمان زیادی نیاز دارد و از نظر عملیاتی نیز دارای پیچیدگی است.

عمر مفید و دوام ساندویچ پانل سقفی و ورق پلی کربنات

بافت سه لایه و خاص ساندویچ پانل سقفی باعث شده تا دوام آن بیشتر از بقیه مصالح ساختمانی بوده و عمر مفید بالایی داشته باشد. از میان انواع پنل ساندویچی مدل‌هایی که در تولید آنها از فوم پلی یورتان و ورق‌های آلومینیوم و آلوزینک استفاده شده دوام و ماندگاری بیشتری دارند. اما سایر انواع پانل‌ها نیز از عمر مفید قابل قبولی برخوردار هستند. در مقابل ورق پلی کربنات به سختی می‌تواند یک دهه دوام بیاورد و در همین دوره نیز از کارایی آن به طور پیوسته کاسته می‌شود.

ساندویچ پانل سقفی را در صورتی که توسط افراد حرفه‌ای دمونتاژ شود می‌توان مجددا و در محل جدید نصب کرده و مورد استفاده قرار داد یا در صورت عدم نیاز به دیگران فروخت. اما ورق‌های پلی‌کربنات قابلیت استفاده مجدد ندارند و پس از چند سال و با از دست دادن قابلیت‌های عملکردی به نخاله ساختمانی تبدیل می‌شوند.

مقایسه سرعت اجرای سقف با ورق پلی کربنات و ساندویچ پانل سقفی

هر دوی این متریال‌ها در مقایسه با تمام مصالح بنایی نصب و اجرای سریع‌تری دارند و بکارگیری آنها باعث افزایش سرعت ساخت و ساز می‌شود. با این وجود در یک زمان مشخص مساحت بیشتری از سقف را می‌توان با ساندویچ پانل سقفی پوشش داد. ابعاد کاملا استاندارد و جزئیات اجرایی دقیق مربوط به نصب از جمله عواملی هستند که کار با پنل‌ها را نسبت به پلی کربنات آسان‌تر می‌سازند. به هر میزان سرعت ساخت افزایش یابد به همان نسبت از اتلاف بودجه جلوگیری شده و بازدهی اقتصادی پروژه افزایش می‌یابد.

نتیجه نهایی مقایسه میان ساندویچ پانل سقفی و ورق پلی کربنات

با توجه به مواردی که ذکر شد و با در نظر گرفتن تمام جوانب، مشخص است که در اکثر پروژه‌های ساختمانی استفاده از ساندویچ پانل سقفی نتایج بهتری به همراه دارد. ورق پلی کربنات تنها در برخی کاربری‌های خاص می‌تواند کارکرد مورد انتظار را داشته باشد و البته برخی ضعف‌های جدی نیز بر عملکرد آن تاثیر می‌گذارند. پلی‌کربنات در مواجهه با آتش دود تولید می‌کند و در نتیجه گازهای خطرناک در محیط منتشر می‌شوند.

ساندویچ پانل سقفی فاقد هر گونه نقطه ضعف جدی است و در کنار مزایای متعدد دیگر، موجب بالا رفتن بازدهی اقتصادی شده و بهره‌وری انرژی را افزایش می‌دهد. شرکت ماموت ساختمان که به عنوان پیشگام ساختمان‌سازی به روش مدرن در ایران شناخته می‌شود در تمام پروژه‌های خود از انواع گوناگون و مدل‌های متفاوت پنل ساندویچی بهره می‌برد.